เล่น...ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ

การเล่นของลูกๆ มักถูกมองว่า เป็นเรื่องไร้สาระ ในสายตาของญาติผู้ใหญ่ โดยเฉพาะผู้ที่เป็นพ่อ แม่ แม้จะมีข้อมูลยืนยันจากนักจิตวิทยาและนักการศึกษาว่า

การเล่นของเด็กๆ นั้นมีผลต่อการพัฒนาการเจริญเติบโตทั้งทางร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ และการเข้าสังคมได้เป็นอย่างดี

โดยเฉพาะเด็กในช่วงวัยแรกเกิดไปจนถึง 6 ขวบ ซึ่งเป็นช่วงที่เซลล์สมองมีการพัฒนามากที่สุด หากเด็กได้รับการกระตุ้นผ่านการเล่นที่เขาสนใจได้อย่างเหมาะ นับเป็นการสร้างประสบการณ์ใหม่ให้กับลูกได้เรียนผ่านประสบการณ์การเล่น และค่อยปรับตัวให้เข้ากับสังคมที่เป็นจริงรอบๆตัว ได้เป็นอย่างดี ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่มีใครสอนได้

กิจกรรมสร้างแผนที่เส้นทางศึกษาธรรมชาติ ห้วยน้ำเย็น ณ อุทยานแห่งชาติปางสีดา เป็นหนึ่งในหลายๆ กิจกรรมการเล่น เพื่อการเรียนรู้ของกลุ่มเพื่อนๆ ที่มีลูกอยู่ในวัยใกล้เคียงกันจัดขึ้น เพื่อให้ลูกๆ ได้รับประสบการณ์ใหม่โดยอาศัยธรรมชาติเป็นครูสอน พร้อมแบ่งกลุ่มเพื่อทำกิจกรรมร่วมกันระหว่างพ่อ แม่ และลูก

พ่อ แม่ ช่วยกัน ใช้เข็มทิศวัดองศาหาค่ามุม พร้อมวัดระยะทาง เด็กผู้ชาย ให้สังเกตเหล่าสรรพสัตว์น้อยใหญ่ เด็กผู้หญิง สังเกตต้นไม้ใบหญ้าที่น่าสนใจ ที่พบเห็นระหว่างทาง พร้อมถ่ายรูป จดบันทึกว่า พืชและสัตว์ที่เจอ ชื่ออะไร (ตรงนี้ไม่รู้ก็ไม่เป็นไร มาหาข้อมูลเอาที่หลังได้)

ตลอดระยะทาง 800 เมตร จากปากทางเข้าไปจนถึงห้วยน้ำเย็น  St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St St Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su ไม่มีเด็กคนไหนบ่นว่าเหนื่อยหรือกลัวความสกปรกจากการที่ต้องเดินมุดป่าฝ่าดง ตรงกันข้ามเด็กๆพร้อมที่จะกระโจนมุดเข้าไปในพุ่มไม้ข้างทางในทันทีที่สังเกตเห็นสิ่งแปลกใหม่ที่พวกเขาสนใจ โดยที่ไม่รู้สึกถึงอันตรายที่อาจจะเกิดขึ้นได้ โดยเฉพาะเด็กผู้ชายต่างได้แผลเล็ก แผลน้อยติดตัวกันอย่างถ้วนหน้า และสร้างเสียงหัวเราะให้กับเพื่อนๆ พ่อแม่ไปได้ตลอดทาง

พอออกจากป่ามาในช่วงเย็น เด็กผู้หญิงเริ่มเรียนรู้การหุงหาอาหารกลางป่าจากกลุ่มคุณแม่ ขณะที่เด็กผู้ชายพากันไปช่วยบรรดาพ่อๆ จัดเตรียมอุปกรณ์อื่นๆ พร้อมทั้งกระดาษแผ่นใหญ่ จากนั้น พ่อ แม่ ลูก ทุกคนต่างช่วยกันคิดคำนวณย่อส่วนระยะทาง 800 เมตร ขีดเป็นเส้นโค้งงอไปตามค่ามุมที่วัดได้ พร้อมกับเขียนชื่อเหล่าสรรพสัตว์ที่พบเจอลงบนกระดาษ สร้างเป็นแผนที่เส้นทางศึกษาธรรมชาติห้วยน้ำเย็น ในแบบฉบับของเด็กๆ

การเล่นของเด็ก ดูเหมือนเป็นเรื่องเล่นๆ แต่ความจริงแล้วเป็นเรื่องที่สำคัญและมีคุณค่าอย่างมหาศาล ภารกิจนี้ถือว่าคุ้มค่า เพราะช่วยเรื่องการเสริมสร้างพัฒนาการของลูกในด้านต่างๆ ได้เป็นอย่างดี ไม่ว่าจะเป็น กล้ามเนื้อมัดเล็ก จากการใช้มือ การหยิบจับ จดบันทึก กล้ามเนื้อมัดใหญ่ แขน ขา การทรงตัว รวมถึงได้อยู่ในที่ๆมีอากาศบริสุทธิ์ ทำให้เด็กสุขภาพดี แข็งแรง ทะมัดทะแมง ส่วนด้านสังคม เด็กได้เรียนรู้การปรับตัวอยู่กับคนอื่น และเข้าใจเรื่องการยอมรับของคนอื่น

สิ่งสำคัญอยู่ที่เด็กๆ ได้รับการกระตุ้นให้เกิดการคิด จินตนาการ จากการได้ช่วยกันสร้างแผนที่ ด้วยการเชื่อมโยงข้อมูลจากประสบการณ์ที่ผ่านมา ยิ่งเป็นการเพิ่มความฉลาดไปในตัว

การที่เด็กมีโอกาสได้เล่นอย่างอิสระ ย่อมทำให้เกิดการพัฒนาทางด้านร่างกาย สติปัญญาและอารมณ์ รวมถึงได้ใช้พลังอย่างเต็มที่ เด็กไม่รู้ว่าความสกปรก  Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su Su คืออะไร ไม่รู้ว่าอันตราย คืออะไร และไม่รู้ว่าอะไรคือสิ่งที่ไม่ควรทำ เด็กเขารู้แต่ว่าเขาสนุกที่ได้ทำ สนุกที่ได้เล่น และค้นพบสิ่งใหม่ๆ

การเล่นของเด็กในแต่ละวัย ย่อมแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับความพร้อมทางร่างกายและจิตใจ ที่สำคัญหากพ่อแม่เป็นแบบอย่างให้ลูกเห็นและร่วมเล่นทำกิจกรรมนั้นๆ กับลูกตั้งแต่แรกเกิดจนถึง 6 ขวบ จะช่วยให้ลูกเล่นได้อย่างสร้างสรรค์ มีจินตนาการ และเกิดประโยชน์อย่างเต็มที่ แถมยังสร้างความใกล้ชิดในครอบครัว